Almanya’da hükümet, göreve başlar başlamaz yatırımlara kullanılması amacıyla 500 milyar euroluk borçlanmaya gitme kararı almıştı. Hükümetin planlamasına göre bu tutar, altyapı yatırımlarına gidecekti. Ancak ifo Ekonomi Araştırmaları Enstitüsü, söz konusu borç paketinin yatırımlar için değil bütçedeki açıkları kapatmak için kullanıldığını açıkladı. Yapılan araştırmalara göre 500 milyar euroluk fondan alınan tutarların büyük çoğunluğu sadece geriden gelen borçları kapatmak için kullanılıyor ve çok küçük bir miktarı yatırımlara gidiyor.
500 milyar euro yatırımlara mı bütçe açıklarına mı gidiyor?
Bu araştırma üzerine hükümet, 500 milyar euroluk özel fonun kullanımına yönelik gelen eleştirileri reddetti. Maliye Bakanlığı sözcüsü, hükümet koalisyonunun 500 milyar euroluk özel fonu hukuka aykırı biçimde kullandığı yönündeki suçlamanın yanlış olduğunu söyledi. Sözcü, söz konusu fonun, ana bütçedeki harcamaları tamamlayan ek yatırımlar için kullanıldığını belirtti.
Die Zeit’ın haberine göre, Köln merkezli Alman Ekonomi Enstitüsü’ne (IW) göre, 2025 yılında bu kaynakların yüzde 86’sı amacı dışında kullanıldı. Münih merkezli ifo Enstitüsü ise yeni alınan borçların yüzde 95’inin altyapıya ek yatırım olarak kullanılmadığını belirtiyor. Buna göre özel fondan sağlanan kaynaklar büyük ölçüde ek yatırımlara yönlendirilmek yerine başka kalemler için harcandı.
SPD Meclis Grup Başkanı Matthias Miersch de eleştirileri geri çevirdi. Miersch, “Her şey şeffaf. Ayrıca açık anayasal kurallarımız var” dedi. Çalışmalarda, özel fonun ancak sonbahardan itibaren kullanılabildiğinin yeterince dikkate alınmadığını da vurguladı.
Federal Maliye Bakanlığı ise özel fondan sağlanan kaynakların altyapı, eğitim, dijitalleşme ve konut inşası gibi alanlara harcandığını bildirdi. Buna göre federal hükümet, 2026 yılında yatırımları yaklaşık 120 milyar euroya çıkarmayı planlıyor. Bunun 58 milyar eurosunun özel fondan karşılanması öngörülüyor.
Birlik partileri (CDU/CSU) ise “amacı dışında kullanım” suçlamasını eleştirdi. CDU Meclis Grup Başkanı Jens Spahn, “Yapıma hazır olan tüm kara ve demiryolu projeleri artık finanse edilebiliyor” dedi ve bunun daha önce mümkün olmadığını ifade etti. CSU Eyalet Grubu Başkanı Alexander Hoffmann da “Bu kaynakları son derece sorumlu bir şekilde kullanıyoruz” diye konuştu.
Yeşiller dava açmayı değerlendiriyor
Sol Parti Meclis Grup Başkanı Heidi Reichinnek ise federal hükümeti eleştirdi. Reichinnek, özel fonun ne iklim koruma ne de ek kamu yatırımları için kullanıldığını, aksine hükümetin bütçedeki büyük açıklarını kapatmaya hizmet ettiğini söyledi.
Yeşiller Meclis Grup Başkanı Katharina Dröge de daha önce Başbakan Friedrich Merz (CDU) ve hükümetini, altyapı ve iklim koruma için ayrılan özel fonu ihmalkâr biçimde kullanmakla suçlamıştı. Dröge’ye göre Yeşiller, bu kaynakların kullanımına karşı Karlsruhe’de Anayasa Mahkemesi’nde dava açmayı da değerlendiriyor. Grup, amacına aykırı kullanım nedeniyle açılacak bir davanın başarılı olabileceğine işaret eden iki hukuki görüşe sahip.
