Milletvekilleri için uzman isimler tarafından hazırlanan Alman meclis raporuna göre, ABD ve İsrail’in İran’a saldırması uluslararası hukuku ihlal etti.
Almanya’da Federal Meclis Bilimsel Hizmetler Dairesi tarafından hazırlanan bilirkişi raporuna göre ayrıca, Almanya’nın da bu saldırılar nedeniyle dolaylı sorumlulukla karşı karşıya kalabileceği uyarısı yapıldı.
Alman meclis raporuna göre İran savaşı uluslararası hukuka aykırı
Tagesschau’nun haberine göre, milletvekillerine hukuki görüş sunan uzmanlar tarafından hazırlanan 12 sayfalık raporda, söz konusu saldırıların Birleşmiş Milletler (BM) Şartı’nda yer alan “kuvvet kullanma yasağını” ihlal ettiği vurgulandı. Bu yasağın, uluslararası hukukun en bağlayıcı kuralları arasında yer aldığına dikkat çekildi.
Raporda, kuvvet kullanma yasağının istisnaları olan meşru müdafaa ya da BM Güvenlik Konseyi yetkilendirmesi gibi durumların bu olayda geçerli olmadığı belirtildi. İran’a yönelik saldırılar için ne BM’den bir yetki verildiği ne de meşru müdafaa şartlarının oluştuğu ifade edildi.
Almanya için “dolaylı sorumluluk” uyarısı
Uzmanlar, ABD’nin Almanya’daki askeri üsleri bu saldırılarda kullanmış olabileceğine dikkat çekti. Bu durumun Almanya açısından hukuki sonuçlar doğurabileceği düşünülüyor. Raporda, bu üslerin Alman egemenlik alanı içinde bulunduğu hatırlatılarak, Almanya’nın “dolaylı kuvvet kullanımı” nedeniyle sorumlu tutulmasının ihtimal dahilinde olduğu kaydedildi.
Bu değerlendirme kapsamında, Belarus’un Rusya’nın Ukrayna’ya saldırılarında topraklarını kullandırmasının uluslararası hukukta “suç ortaklığı” olarak değerlendirildiği örneğine de atıf yapıldı.
Olası sonuçlar: tazminat ve özür
Raporda, Almanya’nın uluslararası hukuk ihlalinden sorumlu bulunması halinde karşılaşabileceği sonuçlar da sıralandı. Buna göre Almanya, ihlali kabul etmek, resmi özür dilemek ve maddi tazminat ödemek zorunda kalabilir.
ABD’nin Almanya’daki askeri üsleri İran’a yönelik saldırılarda kullanıp kullanmadığı netlik kazanmış değil. Ancak Ramstein Üssü’nün, ABD’nin Avrupa ve Orta Doğu’daki operasyonları açısından kritik bir merkez olduğu biliniyor.
Alman hükümeti, üslerin kullanımını kısıtlamaya yönelik bir adım atmazken, hükümet sözcüsü bu üslerin uluslararası anlaşmalar çerçevesinde faaliyet gösterdiğini belirtti. Alman Dışişleri Bakanlığı ise Almanya’nın herhangi bir saldırı eylemine katıldığı yönündeki iddiaları reddetti.
Siyasette tartışma büyüyor
Gelişmeler Alman siyasetinde de tartışmaları artırdı. AfD, ülkedeki Amerikan askerlerinin çekilmesi çağrısı yaparken, Sol Parti ise ABD’nin Almanya’daki üsleri İran saldırıları için kullanmasının yasaklanmasını istedi.
Cumhurbaşkanı Frank-Walter Steinmeier de yaptığı açıklamada, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarını uluslararası hukuk açısından “yasa dışı” olarak nitelendirdi. Steinmeier, uluslararası hukukun göz ardı edilmesinin dış politikada güvenilirliği zedeleyeceğini vurguladı. Alman hükümeti ise saldırıların hukuki niteliğine ilişkin değerlendirmelerin sürdüğünü belirtmekle yetiniyor.
