CDU’lu ekonomi çevrelerinin, Almanya’da yarı zamanlı çalışmaya (Teilzeit) yönelik mevcut yasal hakkı daraltma planı Almanya’da sert tartışmalara yol açtı. Hafta sonunda ortaya çıkan bilgilere göre, Orta Ölçekli İşletmeler ve Ekonomi Birliği’nin (MIT) “Yaşam Tarzına Bağlı Yarı Zamanlı Çalışma Hakkı Yoktur” başlığını taşıyan önergenin, şubat ayı sonunda yapılması planlanan federal parti kongresinde gündeme getirilmesi bekleniyor.
Bu yazı dikkatinizi çekebilir: Almanya’da çalışma türleri
Almanya’da yarı zamanlı çalışmayı kısıtlayacak plana tepki
Söz konusu öneride, halihazırda geçerli olan yarı zamanlı çalışma hakkının gelecekte yalnızca “özel bir gerekçe bulunması halinde” tanınması isteniyor. Çocukların yetiştirilmesi, yakınların bakımı ya da mesleki eğitim gibi durumlar bu gerekçeler arasında sayılıyor. Metinde ayrıca şu ifadeye yer veriliyor:
“Özel olarak gerekçelendirilmemiş yarı zamanlı çalışma, tam zamanlı çalışmaya yasal geri dönüş hakkı olmaksızın iş sözleşmesinin tarafları arasında karşılıklı mutabakatla yapılmaya devam edilebilir.”
Koalisyon ortağından ve muhalefetten sert tepki
Girişime yönelik eleştiriler yalnızca muhalefetten değil, koalisyon ortağı SPD’den de geldi. SPD Meclis Grup Başkanvekili Dagmar Schmidt, CDU’nun ekonomi kanadını “ülkemizdeki toplumsal dayanışmaya” zarar vermekle suçladı. Schmidt, bir yandan çalışanların tembellikle itham edilip daha fazla çalışmaya zorlanmak istenmesini, diğer yandan entegre olmuş, eğitimde ve işte olan insanları bu önergeyle istihdamın dışına itmek gibi taleplerin gündeme gelmesini “son derece çelişkili” olarak nitelendirdi.
Sol Parti Eş Başkanı Ines Schwerdtner ise öneriyi, “özellikle kadınlar başta olmak üzere, çok çalışan insanlara yönelik bir sonraki saldırı” olarak değerlendirdi. Rheinische Post‘a konuşan Schwerdtner, “Yarı zamanlı çalışma hakkını ‘yaşam tarzı’ olarak damgalamak, çocuk büyüten, yakınlarına bakan ya da iş ve yaşamı dengelemeye çalışan milyonlara karşı saygısızlıktır” dedi. Yarı zamanlı çalışmanın bir ayrıcalık değil, çoğu durumda “çalışma hayatında kalabilmenin tek yolu” olduğunu vurgulayan Schwerdtner, “Bu hakkı kısıtlayanlar, özellikle kadınları işten uzaklaştırır, gelir kayıplarını derinleştirir ve daha fazla insanı yaşlılık yoksulluğuna iter. Bu modern değil, gerici bir yaklaşımdır” ifadelerini kullandı. Schwerdtner’e göre çözüm, istem dışı yarı zamanlı çalışmayı azaltmak için daha iyi kreşler ve güvenilir tam gün bakım hizmetleri sunulmasından geçiyor.
Sol Parti Milletvekili Pascal Meiser de öneriyi, “Almanya’daki yaklaşık 17 milyon yarı zamanlı çalışan için bir saldırı” olarak tanımladı. Meiser, böyle bir düzenlemenin “yarı zamanlı çalışanlara yönelik Avrupa hukukunda güvence altına alınmış ayrımcılık yasağına aykırı olabileceğini” belirtti. Hükümete çağrıda bulunan Meiser, çalışma saatlerini artırmak isteyen ancak işverenleri tarafından engellenen ya da yarı zamanlı çalışma tuzaklarında sıkışan kişilerin desteklenmesi gerektiğini söyledi.
Ekonomistler de uyarıyor
Tepkiler ekonomi dünyasından da geldi. Alman Ekonomi Araştırmaları Enstitüsü (DIW) Başkanı Marcel Fratzscher, yarı zamanlı çalışmaya ilişkin yasal hakkın kısıtlanmasının “birçok şirkete ve Alman ekonomisine büyük zarar vereceğini” dile getirdi. Çok sayıda tam zamanlı çalışanın daha kısa çalışma süreleri talep ettiğine dikkat çeken Fratzscher, böyle bir düzenlemenin “pek çok kişinin taleplerine açıkça aykırı olacağını, istihdamı artırmak yerine azaltacağını ve böylece Almanya’daki nitelikli iş gücü açığını daha da büyüteceğini” söyledi. Bunun sonucunda “daha az büyüme ve refah ile şirket iflaslarında artış” yaşanabileceği uyarısında bulundu.
