Türkiye’den gelen meyve ve sebzeler, pestisit sebebiyle sınırdan geçemedi. Avrupa Komisyonu’nun Gıda ve Yem için Hızlı Alarm Sistemi (RASFF) 2025 verileri, Türkiye’nin Avrupa’ya gıda ihraç eden ülkeler arasında pestisit kaynaklı bildirimlerde ikinci sırada yer aldığını ortaya koydu. Verilere göre, pestisit gerekçesiyle yapılan bildirimlerin yaklaşık yarısı ürünlerin sınırdan geri çevrilmesiyle sonuçlandı.
Türkiye’den gelen meyve ve sebzeler geri çevrildi
Greenpeace Türkiye’nin RASFF kayıtlarından derlediği bilgilere göre, 2025 yılında Avrupa’ya gönderilen gıdalarda tespit edilen pestisit bildirimlerinde ilk sırada 124 bildirimle Hindistan bulunuyor. Hindistan’ı 105 bildirimle Türkiye izlerken, Mısır 88, Çin 48 ve Brezilya 34 bildirimle sıralamada yer aldı. Türkiye hakkında yapılan 105 bildirimin 51’i ürünlerin sınırdan çevrilmesiyle sonuçlandı. Geri çevrilen ürünlerin başında biber geliyor. Sınırdan dönen 51 ürünün 27’sini biber oluştururken, biberi domates (9) ve nar (5) takip etti. Diğer geri çevrilen ürünler ise limon (4), asma yaprağı (2), armut (1), greyfurt (1), mandalina (1) ve şeftali (1) olarak kayıtlara geçti.
Biberle ilgili bildirimlerde dikkat çeken bir diğer unsur ise kullanılan pestisitler oldu. Toplam 27 biber bildiriminden 8’inin, son derece toksik bir etken madde olan ve Türkiye’de biberde kullanımı yasaklı bulunan Formetanate kaynaklı olduğu belirtildi.
Bu yazı dikkatinizi çekebilir: Almanya’da paketli gıdalar üzerindeki logolar
“Pestisit analizleri açıklansın”
Greenpeace Türkiye Direktörü Berkan Özyer, Türkiye’nin son iki yıldır pestisit bildirimlerinde ikinci sırada yer almasının kaygı verici olduğunu vurgulayarak, “Greenpeace Türkiye olarak sürdürdüğümüz Zehir Etme kampanyamızdaki talebimiz çok net; pestisit analizleri açıklansın. Ülke içinde bakanlıkça yapıldığı belirtilen pestisit analizleri sonuçlarına ulaşmak için zorlu bir mücadele yürütüyoruz. Kamuoyunun da konuyu yakından takip ettiği, kampanyamıza verilen 50 bini aşkın imza ile kendini gösteriyor. Bunun yanında mahkeme de geçen yılın sonunda analiz sonuçlarının açıklanmasına hükmetti. Verilere ulaşmanın zorluğunun yanında RASFF verileri oldukça kıymetli. Ancak sundukları tablo endişe verici. Özellikle 2024 yılında sınırdan en çok dönen biberin bu yıl da aynı sırada karşımıza çıkması biber üretiminde sistemik bir sorun olduğunu düşündürüyor. Bakanlığın pestisit analizlerini kamuoyuna açıklaması talebini yineliyor, sağlıklı gıdaya erişimin ve ne yediğini bilmenin hak olduğunu hatırlatıyoruz” yorumunda bulundu.
RASFF verileri, özellikle biber üretiminde süregelen yapısal sorunlara işaret ederken, pestisit denetimlerinin şeffaflığı ve kamuoyuyla paylaşılması konusundaki tartışmaları da yeniden gündeme taşıdı.
