Avrupa Birliği üyesi ülkeler, Ukrayna için uzun süredir gündemde olan 90 milyar euroluk destek paketine onay verdi. Söz konusu paket, daha önce Macaristan Başbakanı Viktor Orbán’ın vetosu nedeniyle sonuçlandırılamamıştı. Ancak Orbán, kaybettiği parlamento seçimlerinin ardından itirazını geri çekti.
AB Ukrayna destek paketi onaydan geçti
AB kaynakları, görevden ayrılmaya hazırlanan Orbán hükümetinin Ukrayna’ya 90 milyar euroya kadar kredi verilmesini kabul ettiğini doğruladı. Birlik ayrıca Rusya’ya yönelik yeni bir yaptırım paketini de devreye aldı. Yeni düzenlemeyle, Rusya’nın petrol ve doğal gaz satışlarından elde ettiği gelirlerin daha da azaltılması hedefleniyor. Bunun yanında daha fazla finans kuruluşunun uluslararası ödeme sisteminden çıkarılması ve yeni ticaret kısıtlamalarının uygulanması planlanıyor. Bu yaptırım paketi de daha önce Macaristan ile Slovakya’nın engeline takılmıştı.
Kararların, perşembe günü tamamlanması beklenen yazılı prosedürle resmiyet kazanacağı belirtildi. Macaristan ve Slovakya, onay için Ukrayna üzerinden geçen Drujba boru hattının yeniden işler hale getirilmesini şart koşmuştu. Rus petrolü, bu hat üzerinden Ukrayna topraklarını aşarak Macaristan ve Slovakya’ya ulaştırılıyor. Ukrayna ise boru hattının Rus saldırılarında zarar gördüğünü açıkladı.
Macaristan’ın tutumu tepki çekti
Macaristan’ın son haftalardaki blokajı, Orbán’ın kredi planını Aralık ayındaki AB zirvesinde kabul etmiş olmasına rağmen, birçok ülkede tepkiye neden oldu. Ukrayna’da ve bazı AB ülkelerinde, Macaristan’ın muhtemel yeni başbakanı Péter Magyar’ın bundan sonraki süreçte AB kararlarını ve Ukrayna’ya yardımları engellemeyeceğine dair beklenti oluştu.
90 milyar euroluk paketin 60 milyar euroluk bölümü, Ukrayna’nın savunma bağlantılı harcamalarına ayrıldı. Kaynağın yarısının 2026 yılı içinde Ukrayna’ya aktarılması öngörülüyor. Finansman modeli kapsamında kredi için gerekli para, sermaye piyasalarından uygun şartlarla sağlanacak. Ukrayna’nın bu borcu, ancak Rusya savaşın ardından verdiği zararlar için tazminat öderse geri ödemesi gerekecek. Aksi halde geri ödemenin dondurulmuş Rus varlıkları üzerinden karşılanması planlanıyor.
AB’nin kabul ettiği yeni yaptırım paketinin, Rusya’nın Ukrayna’ya saldırısının dördüncü yıl dönümünde yürürlüğe girmesi hedefleniyordu. Paket kapsamında AB şirketleri artık Rus rafinerilerinin onarım çalışmalarına katılamayacak. Ayrıca Rusya’daki ve üçüncü ülkelerdeki liman terminalleriyle yapılan işlemler, Rus LNG tankerlerine ve buz kırıcılarına yönelik LNG terminal hizmetleri ile bakım faaliyetleri de yasak kapsamına alınacak.
Yeni yaptırımlar çerçevesinde, Rus askeri sanayisini destekleyen Rus ve yabancı şirketlere de kısıtlamalar uygulanacak. Bunun yanı sıra bazı metallerin, kimyasal ürünlerin, kritik hammaddelerin ve Rus ham petrolünün ithalatı da yasaklanacak.
