Almanya’da Bürgergeld (Vatandaşlık parası)

Almanya’da Bürgergeld, çalışabilecek durumda olan ve ihtiyaç sahibi kişiler için temel bir gelir veya temel güvencedir. Bürgergeld, Hartz IV olarak da bilinen önceki işsizlik parası II’nin yerini aldı ve 1 Ocak 2023’ten itibaren ödenmeye başladı.

Bürgergeld, Türkçeye farklı şekillerde çevrilebilir. Yurttaş parası olarak kullanımın yanında vatandaş parası ya da vatandaş ödeneği olarak da isimlendiriliyor. Ancak şunu şimdiden belirtmekte fayda var: Almanya’da Bürgergeld almak için Alman vatandaşı olma zorunluluğu yok.

Vatandaşlık parası, koşulsuz bir vatandaşlık geliri ya da koşulsuz bir temel gelir değil, ödemesi belirli koşullara bağlı bir vatandaşlık geliridir.  En önemli koşul ihtiyaçtır. Vatandaşlık parasıyla ilgili detaylı bilgi almak ve başvuru dokümanlarına ulaşmak için her zaman resmi kaynak olan Almanya Çalışma Bakanlığı (Bundesagentur für Arbeit) sitesini referans almanızı öneririz.

Temmuz 2023’te Bürgergeld için önemli değişiklikler yapıldı ve bu değişiklikler uygulanmaya devam ediyor. Yapılan değişikliklere ilgili yazımızdan göz atabilirsiniz.

İlgili yazımız: Bürgergeld’te Temmuz 2023 değişiklikleri

Yurttaş parası (Bürgergeld) ne kadar?

1 Ocak 2024 tarihi itibariyle geçerli olarak yurttaş parası (Bürgergeld) miktarı:

Vatandaşlık parası (Bürgergeld) başvurusu için gerekenler

Almanya’da aşağıdaki koşulları karşılıyorsanız vatandaşlık geliri alabilirsiniz:

• Çalışmaya uygunsanız ve günde en az 3 saat çalışabilecek durumdaysanız,
• En az 15 yaşındasınız ve emeklilik yaş sınırına henüz ulaşmadıysanız,
• Almanya’da yaşıyorsunuz ve yaşam merkeziniz Almanya’da ise (Yani Türkiye’de ikamet ediyorsanız bu imkândan yararlanamazsınız),
• Siz veya hane halkı muhtaç durumdaysa Bürgergeld alabilirsiniz.

Peki yardıma muhtaçlık ne demek? Almanya’da elde ettiğiniz gelir, geçim seviyesinin altındaysa ve geçim masraflarınızı karşılayamıyorsanız bu durumda yardıma muhtaçsınız demektir.

Bürgergeld başvurusu nereden yapılır?

Bürgergeld için yaşadığınız şehirdeki İş Bulma Kurumuna (Bundesagentur für Arbeit) başvurabilirsiniz. Ayrıca çevrimiçi olarak da başvuruda bulunma hakkına sahipsiniz. Bunun İçin İş Bulma Kurumu’nun başvuru sayfasından yararlanabilirsiniz.

Bürgergeld başvurusu için gereken belgeler

Bürgergeld başvurusu yapacaksanız, bu yardıma ihtiyacınız olduğuna dair tüm belgeleri kuruma sunmanız gerekir. Öncelikle, size dair temel bilgileri sunmalısınız. Medeni durumunuz, yalnız yaşayıp yaşamadığınız gibi bilgileri açıkça belirtmelisiniz. 

Kişisel bilgilerin kanıtı için sunmanız gereken belgeler:

• Kimlik kartı veya
• Güncel tescil belgesi ile birlikte geçerli pasaport
• Oturma izni 

Gelir ve varlıklarınızın kanıtı için gereken belgeler:

• Son 3 aya ait banka ekstreleri
• Gelir belgesi, örneğin maaş bordrosu veya güncel banka hesap özetleri (örneğin emekli maaşı, hastalık parası, çocuk parası, nafaka, nafaka avansı için)
• Kurum sizden talep ederse mevcut varlıklarınızın kanıtı (örneğin, tasarruflar, hisseler, menkul kıymetler, yapı topluluğu sözleşmeleri)

Konut ve ısınma kanıtı için gereken belgeler:

• Konaklama ve ısınma maliyetlerini gösteren belge (KDU)
• Varsa kira gelirleri

Başvurudan önce ilk olarak hazırlamanız gereken belgeler:

• Konaklama ve ısınma maliyetlerini gösteren belge (KDU)
• İhtiyaç birliğindeki diğer kişilere ilişkin belge (WEP)
• Varlıklara ilişkin ek belge (VM)

Bu belgelere ek olarak sizden istenebilecek diğer belgeler:

• Daha önce başka bir İş Merkezi’nden (Job Center) yardım aldıysanız buna dair kanıt (onay bildirimi, yardım belgesi).
• Başvuruyu bir işinizin son bulmasından sonra yapıyorsanız:
  • Sizin tarafınızdan sağlanacak çalışma belgeleri (ayrıca istifa mektubu veya işi bırakma beyanı)
  • İşveren tarafından sağlanacak çalışma belgesi (Bu belgeyi size işveren vermekle yükümlü)

Bu belgeleri başvurunuzla birlikte sunmak zorunda değilsiniz. Ancak, lütfen bunları mümkün olan en kısa sürede gönderin.

Vatandaşlık parası (Bürgergeld) için gelir ve varlıklar

Sadece yardıma muhtaç kişiler Almanya’da vatandaş ödeneği imkânından faydalanabilir. Bu nedenle, mali yardım almadan önce kendi öz kaynaklarınızı kullanmanız gerekir. Geliriniz ya da varlıklarınız varsa, ödeneklerin aşılması durumunda geçiminizi sağlamak için öncelikle bunları kullanmalısınız.

Almanya’da Bürgergeld için dikkate alınacak geliriniz örneğin şunları içerir:

• İstihdam ve serbest meslekten elde edilen gelir,
• İşsizlik parası, ebeveyn parası veya hastalık parası gibi gelir ikame yardımları,
• Kiralama ve leasingden elde edilen gelir,
• Nafaka, çocuk parası, emekli maaşları,
• Sermaye ve faiz geliri,
• Tek seferlik gelirler (örneğin, vergi iadeleri, kıdem tazminatları, miraslar),
• Mesleki eğitim ödeneği, eğitim ödeneği, BAföG.
• İş Bulma Kurumu’nun vergiden muaf ödenekleri (Absetzbeträge) ve masrafları gelirinizden düşer.

Varlıklar, sahip olduğunuz ve parayla ölçülebilen her şeyi içerir, örneğin:

• Nakit,
• Tasarruf mevduatları, tasarruf bonoları, menkul kıymetler,
• Eşyalar (araçlar veya mücevherler gibi),
• Ev ve arsa mülkiyeti, kat mülkiyeti,
• Hayat sigortası ile ilgili varlıklar

Bürgergeld hakkında sık sorulan sorular

Bu başlık altında Bürgergeld konusunda en çok sorulan sorular ve yanıtlarını bulabilirsiniz.

Çalışamayacak durumdaysam vatandaşlık geliri alabilir miyim?

Çalışamayacak durumda olsanız bile, çalışabilecek durumda olan ve yardım alma hakkına sahip bir kişiyle birlikte bir ihtiyaç birliğinde yaşıyorsanız, vatandaşlık geliri alabilirsiniz.

Fazladan para kazanırsam Almanya’da vatandaşlık ödeneğim daha az mı olacak?

Eğer çalışıyorsanız ve gelir elde ediyorsanız, bu, ödenekler düşüldükten sonra vatandaşlık gelirinizden düşülecektir. Örneğin, çalışmaya uygunsanız, elde ettiğiniz gelirden ilk 100 euro vergiden muaf ödeneğinizdir ve dikkate alınmaz.

Detaylı bilgi almak adına Jobcenter’dan danışmanlık için randevu alın.

İşsizlik maaşı yetersiz geliyor, ek olarak vatandaşlık parası alabilir miyim?

Evet alabilirsiniz. İşsizlik ödeneğiniz yetersizse ve geçinemiyorsnız, ek vatandaşlık ödeneği başvurusunda bulunabilirsiniz.